ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ: ΠΟΥ ΟΔΗΓΕΙ ΑΥΤΟΣ Ο ΛΑΒΥΡΙΝΘΟΣ;;;;

    Παλιότερα –για κάποιο λόγο μάλλον!!- είχα αναρωτηθεί, αν υπάρχει άνθρωπος που σε κάποια στιγμή της ζωής του, ή καλύτερα σε πολλές στιγμές έχει σκεφτεί αρνητικά, έχει «πέσει» η διάθεση του, απογοητευτεί και όλα όσα συμπληρώνουν τον καμβά των δύσκολων σκέψεων και συναισθημάτων!!! Θα ήταν μεγάλη ουτοπία κάποιος να πιστεύει ότι οι αρνητικές σκέψεις μόνο κακό κάνουν παρά καλό και χρήσιμο είναι να τις αποφεύγουμε, διότι έχει ακουστεί και αυτό. Ότι μπορεί να φοβίζει τον καθένα αυτό είναι και το κίνητρο του για να το αντιμετωπίσει και να βοηθηθεί.
    Σημασία έχει θεωρώ, πόση βαρύτητα δίνουμε στην απαισιόδοξη και αρνητική στάση μιας κατάστασης , χωρίς να αντικρίζουμε καν την θετικότητα της. Αν κοιτάξουμε γύρω μας μπορεί να συναντήσουμε ανθρώπους που η τάση τους να σκέφτονται μονίμως αρνητικά είναι σχεδόν εκ φύσεως δεν είναι μόνο τα λόγια που μπορεί να χρησιμοποιούν αλλά η πεποίθηση που μετουσιώνεται στο έπακρο με την αρνητικότητα. Αρνητική σκέψη είναι οτιδήποτε περικλείει συναισθήματα που προδίδουν μισαλλοδοξία, μίζερη σκέψη, έντονα κλειστή εσωστρέφεια, φειδωλή ζωή.......κάθε ένα όμως από αυτά χωριστά μαρτυρούν και μία αιτία για να υπάρχουν στην ύπαρξη ενός ανθρώπου. Δεν γεννιέται κανείς με τις αρνητικές σκέψεις έτσι!!! Στο περιβάλλον το οποίο έχει μεγαλώσει υπήρχε μία προδιάθεση έντονων δυσκολιών, αρνητισμών, όλο αυτό λοιπόν σε κάποιους ανθρώπους θα έχει την ίδια κατάληξη, κάτι σαν κληρονομικότητα ας πούμε.
    Για παράδειγμα μπορεί κάποιος μεγαλώνοντας σ’ ένα χώρο που οι απαιτήσεις να είναι μεγάλες και έντονες και να μην δίνεται ενθάρρυνση στα θετικά στοιχεία του ατόμου αυτό να είναι μία αφορμή ο ίδιος να μην πιστεύει σχεδόν καθόλου στις δυνατότητες και ικανότητες του και να βασανίζεται διακαώς από την αρνητικότητα. Συνήθως ότι βλέπουν τα παιδιά να κάνουν οι γονείς εκείνα επιδιώκουν να κάνουν ακριβώς το αντίθετο μόνο και μόνο για να ξεχωρίσουν, δηλαδή όταν σε ένα οικείο περιβάλλον τα σημαντικά πρόσωπα αναφοράς ουσιαστικά «δεν ζουν» την ζωή τους, φέρονται με λιτότητα, δεν έχουν κοινωνική ζωή ή οι ανάγκες τους είναι απόλυτα περιορισμένες τότε σε μεγάλο ποσοστό το ή τα παιδιά μεγαλώνοντας θα υιοθετούν μία πιο έντονη ζωή από εκείνη των γονιών τους, θα έχουν ανάγκες θα προσπαθούν να τις εκπληρώσουν, θα έχουν στόχους. Η ερώτηση όμως που έρχεται στο νου μου είναι αν όλη αυτή η συμπεριφορά προέρχεται από φόβο να μην γίνουν σαν τους γονείς τους οπότε και προτιμούν το ακριβώς αντίθετο ή όντως νιώθουν συνειδητά έτσι;;; γιατί μπορεί κάποιος να δείχνει ότι τα καταφέρνει στην καθημερινότητα του να σφύζει από αισιοδοξία και αυτοπεποίθηση, αλλά στην ουσία να είναι τόσο πιεσμένος, τόσο απαισιόδοξος που το μόνο που θέλει είναι να παραδεχτεί σ’ όλους και κυρίως στον εαυτό του ότι και εκείνος σκέφτεται δύσκολα και αρνητικά, και εκείνος πολλές στιγμές στην ζωή του νιώθει ότι στην σκέψη του γίνεται καταιγισμός από αρνητικές σκέψεις και έννοιες. Αυτό πνίγει και κάποια στιγμή το αληθινό συναίσθημα κάνει την επανεμφάνιση του και είναι έντονο, βαρύ και δύσκολο. Δεν σημαίνει βέβαια ότι τότε μιλάμε απαραίτητα για κατάθλιψη, για να διαχωρίσει κανείς αυτή την λεπτή γραμμή χρειάζεται να δοθεί σημασία στα συμπτώματα και στην συχνότητα.

    «Απαισιόδοξος είναι αυτός που ακόμα και όταν βρίσκεται ελεύθερος στον αέρα νιώθει περιτριγυρισμένος από κάγκελα» (Walter Winchell)

    Που πήγε η θετική σκέψη;;
    Η δύναμη της θετικής σκέψης πολλές φορές δεν μπορεί να φανεί δυνατή μπροστά σε μία έντονη αρνητικότητα. Η καταθλιπτική τάση παρεμβαίνει βιολογικά στην ικανότητα του εγκεφάλου, οπότε οποιαδήποτε θετική σκέψη εκείνη την στιγμή παραγκωνίζεται. Η σκέψη όμως περνά από το νου της θετικότητας αλλά δεν είναι τόσο δυνατή σ’ αυτή την φάση για να ισχυροποιηθεί. Η συνεχιζόμενη καταθλιπτική διάθεση ωθεί τους ανθρώπους ολοένα να κλείνονται, ο τρόπος που αυτό επιτυγχάνεται είναι αρκετά ύπουλος και μεθοδικός, μπορεί κάποιος πολύ εύκολα να ξεγελαστεί και να παρασυρθεί, τότε κάνουν την εμφάνιση τους και τα πρώτα σωματικά συμπτώματα και οι επισκέψεις στους άπειρους γιατρούς δεν έχουν τελειωμό, μόνο όταν ακούσουν και τσεκάρουν την απάντηση «δεν παρουσιάζεται κάτι οργανικό» μπορεί να αναρωτηθούν και πάλι όμως η ακριβής αιτία για εκείνους είναι μακράν ξένη. Άτομα που εκφράζουν μία έντονη και συνεχιζόμενη θετική και χαρούμενη διάθεση μπορεί να κάνουν ένα άνθρωπο να νιώσει πολύ περισσότερο καταθλιπτικά απ’ ότι ήταν. . Σ’ έναν άνθρωπο που δεν χαμογελά, που αρνείται να ζει αποφεύγουμε να του πούμε «χαμογέλα» ή «προσπάθησε και θα δεις», το αποτέλεσμα θα είναι ακριβώς το αντίθετο. (Bloomfield H. & McWilliams P.)


    Ποιο είναι το όριο μεταξύ φυσιολογικού και μη φυσιολογικού
    Υπάρχει μία αδιάκριτη λεπτή γραμμή που ξεχωρίζει αυτό που λέμε κοινά «κανονικό» με εκείνο που χρειάζεται να κινητοποιηθούμε και να προλάβουμε πιθανών άλλες δύσκολες και δισεπίλυτες καταστάσεις. Σκέψεις αρνητικές έρχονται συχνά στο νου μας. Είναι η ισορροπία που χρειαζόμαστε για να εξισορροπήσουμε όλο το φάσμα των συναισθημάτων μας. Ο καθένας όταν έχει την επίγνωση του εαυτού του αντιλαμβάνεται πότε είναι να ανησυχήσει και να κινητοποιηθεί. Όταν οι σκέψεις είναι έντονα αρνητικές και αυτό χρονικά διαρκεί για μεγάλο διάστημα τότε οφείλει στον εαυτό του να βοηθηθεί, πως;;; Μιλώντας, μοιράζοντας με ένα οικείο πρόσωπο εκείνο που αισθάνεται, ή αυτό που τον προβληματίζει στην παρούσα φάση, επιλέγοντας να διαβάσει ένα βιβλίο, επισκέπτοντας ένα ειδικό που θα τον βοηθήσει να συνειδητοποιήσει την αιτία του μπλοκαρίσματος του και την συνέπεια που αυτό έχει στην ψυχική του ισορροπία.
    Πιο συγκεκριμένα θα ήταν άτοπο να χαρακτηρίζαμε εξωπραγματικές τις αρνητικές σκέψεις απελπισίας όταν η παρούσα φάση κάποιου είναι δύσκολη και ιδιαιτέρως ‘άσχημη. Συνήθως τα οικεία τους πρόσωπα προβάλλοντας την δική τους αγωνία δεν υπολογίζουν το εξής σημαντικό, ότι εκείνη την στιγμή όσα λόγια αισιοδοξίας και παρηγοριάς ν’ ακούσουν εκείνοι θα τα αποκρούσουν, θα μείνουν μόνο στο δικό τους «κλειστό καβούκι», μέχρι εκείνα τα θετικά λόγια και μηνύματα διεισδύσουν και ο ίδιος κινητοποιηθεί. Τα άτομα με καταθλιπτικά στοιχειά αντιμετωπίζουν σαφώς μεγαλύτερο ποσοστό αρνητικών σκέψεων από εκείνους που καταφέρνουν και ορίζουν τις καθημερινές δυσκολίες τους «αλλιώς», οι συνέπειες των συνεχιζόμενων αρνητικών σκέψεων στα καταθλιπτικά άτομα παρουσιάζονται ως, συνεχιζόμενες απώλειες, ψυχοσωματικά, εντάσεις, διακοπή κοινωνικής δικτύωσης (Allgood-Merten, Lewinsohn & Hops, 1990).
    Υπάρχουν περιπτώσεις όπου άνθρωποι με καταθλιπτικά στοιχεία, το κομμάτι της απαισιοδοξίας τους να είναι πιο ρεαλιστικό με κάποιον που θεωρείται «μη καταθλιπτικός», ερευνητικά δεδομένα έχουν δείξει ότι σκέψεις και ιδέες των απαισιόδοξων ατόμων δεν είναι σταθερές και υπάρχουν συνεχιζόμενες διαφοροποιήσεις που μπορεί να μετατραπούν σε αρνητικές και δυσλειτουργικές σε ρεαλιστικές και πραγματικές (Dykman, Horowitz, Abramson & Usher, 1991). Τα άτομα με μείζονα αρνητική διάθεση δείχνουν μία ακρίβεια στην εκτίμηση του ελέγχου τους κάτι που δεν παρουσιάζεται πάντα στους μη καταθλιπτικούς, οι οποίοι σε λειτουργικά ζητήματα υπερεκτιμούν τον έλεγχο τους και τον υποτιμούν όταν δεν τα πάνε καλά. (Alloy & Abramson, 1979) Αυτά τα δυσανάλογα «παιχνίδια» του μυαλού είναι πολλές φορές αξιοπερίεργα αλλά και μαγικά.

    Η απαισιοδοξία «σκοτώνει» μέχρι και τα καλύτερα αναλγητικά φάρμακα
    Έρευνα: Ο αρνητισμός στην θεραπεία
    Οι αρνητικές σκέψεις και η απαισιοδοξία εξουδετερώνουν την αποτελεσματικότητα ακόμα και των καλύτερων αναλγητικών φαρμάκων, σύμφωνα με μια νέα βρετανο-γερμανική επιστημονική έρευνα, η οποία αναδεικνύει τη σημαντική επίδραση των αρνητικών σκέψεων και προσδοκιών του ασθενούς στην ιατρική θεραπεία του.
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι όντως ακόμη και ένα ισχυρό αναλγητικό μπορεί να αποδειχτεί αναποτελεσματικό, αν ο ασθενής είναι έντονα απαισιόδοξος, καχύποπτος και δεν πιστεύει ότι το φάρμακο μπορεί να "πιάσει". Αντίθετα, αν ο ασθενής κάνει θετικές σκέψεις και προσδοκά ότι το αναλγητικό θα του μειώσει τον πόνο, τότε το φάρμακο έχει διπλάσια φυσική ή βιοχημική αποτελεσματικότητα.
    Οι ερευνητές πιστεύουν ότι είναι πλέον δυνατό, απεικονίζοντας τη νευρωνική δραστηριότητα στον εγκέφαλο κάθε ασθενούς, να μετρούν αντικειμενικά σε ποιο βαθμό το φάρμακο δρα αποτελεσματικά στην περίπτωσή του, ανάλογα με το ποιες περιοχές του εγκεφάλου ενεργοποιούνται ή απενεργοποιούνται, πράγμα που, με τη σειρά του, εξαρτάται από τη νοητική στάση και την ψυχική κατάσταση (αρνητική ή θετική) του κάθε ατόμου.
    "Η επίδραση των προσδοκιών είναι αρκετά ισχυρή για να αυξάνει σημαντικά τα οφέλη από ένα φάρμακο, αλλά επίσης είναι δυστυχώς αρκετά ισχυρή για να αντισταθμίζει την αναλγητική δράση".. "Είναι εντυπωσιακό. Είναι ένα από καλύτερα αναλγητικά (σ.σ. το remifentanil), παρόλα αυτά ο εγκέφαλος μπορεί είτε να αυξήσει την αποτελεσματικότητα του φαρμάκου, είτε να την εξουδετερώσει εντελώς".
Πηγή: ΑΠΕ -ΜΠΕ
    H συνεχιζόμενη αρνητική στάση σ΄ οτιδήποτε στην ζωή μας, γίνεται επιβεβαίωση ότι τελικά ναι, δεν αξίζει κάτι, ότι δεν θα πετύχει και αυτόματα η αυθυποβολή κάνει την εμφάνιση της. Όταν σκεφτόμαστε χωρίς πριν να ελέγξουμε όλες τις δυνατές πιθανότητες μιας πραγματικής και ρεαλιστικής κατάστασης και αυτόματα ο αρνητισμός θριαμβεύει τότε οι περισσότερες πιθανότητες της αποτυχίας είναι πλέον εμφανή. Κάποιοι «χρησιμοποιούν» αυτό τους το μοτίβο –της απαισιοδοξίας- για να επιβεβαιώσουν στην κρύπτη του μυαλού τους ότι όλα γυρίζουν γύρω τους αρνητικά
    ΑΥΤΟΕΚΠΛΗΡΟΥΜΕΝΗ ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ
    Η τάση ζωής, που έγινε πεποίθηση, που συνεχίστηκε ως μοτίβο έρχεται να επιβεβαιώσει εκείνο που ο καθένας πιστεύει για την πορεία της ζωής του. Θα έλεγα ότι για κάποιες περιπτώσεις αυτό είναι και μία μορφή παραίτησης, άμυνας και άρνησης της πραγματικότητας. Δηλαδή αν ένας άνθρωπος για αρκετά χρόνια στην ζωή του πιστεύει σταθερά ότι τα πράγματα κυλάνε στην γύρω του με αρνητικότητα το πιστεύει αυτό και έχει και πολλά παραδείγματα για να το επιβεβαιώσει κιόλας. Όταν το δεν, επικρατεί σχεδόν πάντα μπροστά από μία κουβέντα τότε το δεν θα έρθει και θα εφαρμόσει στην καθημερινότητα του ανθρώπου, θα γίνουν ένα, θ’ αγαπιούνται και θα μισιούνται παράλληλα.....Θα αγαπιούνται για αυτή την σταθερή ασφάλεια που παρέχει ο ένας στον άλλον για χρόνια, και θα μισιούνται διότι ο ένας δεν αντέχει τελικά τον άλλον και χρειάζεται να ξεχωρίσουν. Σ’ αυτή την περίπτωση βοηθάει μόνο ένα ισχυρό κίνητρο.
    ΤΑ ΒΛΕΠΩ ΟΛΑ ΜΑΥΡΑ
    Οι αρνητικές σκέψεις που μπορεί να έχει ένας άνθρωπος για τον εαυτό του, η ασταμάτητη αυστηρή αυτοκριτική και οι απαισιόδοξες προβλέψεις του για το μέλλον, επηρεάζουν την αντίληψη του για το πως πραγματικά είναι η δική του ζωή.

    Συχνά οι άνθρωποι με κατάθλιψη, λόγω ενός συγκεκριμένου τρόπου σκέψης, ενώ έχουν πετύχει κάτι πολύ σημαντικό, στην ουσία το βιώνουν ως μια αποτυχία ή ένα πισωγύρισμα. Θεωρούν ένα εμπόδιο ή μια δυσκολία σαν μια προσωπική αποτυχία.
    Η απαισιόδοξη αυτή προσέγγιση, τους κάνει να τα βλέπουν όλα μαύρα και ανέλπιδα. Έστω και εάν είναι επιτυχημένοι και έχουν αξιοζήλευτα αποτελέσματα στη ζωή, εντούτοις εγκλωβίζονται σε μια παγίδα αρνητικών σκέψεων που τους βασανίζει οδηγώντας τους στα αδιέξοδα της κατάθλιψης.
    Οι σκέψεις μας έχουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της διάθεσης μας. Η τάση στο να βλέπουμε περισσότερο την αρνητική μεριά των πραγμάτων παρά τα υπόλοιπα, μπορεί να φτάσει στο σημείο που να απομακρύνει κάθε χαρά από τη ζωή μας. Είναι όμως πολύ σημαντικό, ο καθένας από εμάς, να αναπτύξει τεχνικές αυτογνωσίας που θα του επιτρέπουν να ελέγχει τις σκέψεις του και κατά συνέπεια τη διάθεση του. Ένα τέτοιο επίτευγμα έχει πολλά να μας προσφέρει παράλληλα με την προστασία από την κατάθλιψη στα άτομα που κινδυνεύουν περισσότερο από αυτήν.
Για να επιτύχουμε τον έλεγχο των αρνητικών σκέψεων που μπορούν να μας παγιδεύουν σε ένα φαύλο κύκλο κατάθλιψης, είναι εξαιρετικά σημαντικό να μπορούμε να αναγνωρίζουμε εκείνους τους διαλογισμούς που τεχνητά μας δημιουργούν πλάνη οδηγώντας μας βαθύτερα στην κατάθλιψη.
    Αναγνωρίζοντας τον αρνητικό τρόπο σκέψης, είναι δυνατόν να επεμβαίνουμε έγκαιρα, να το διορθώνουμε ακόμα και εμείς οι ίδιοι στη γένεση του (αυτοβοήθεια), διακόπτοντας έτσι το φαύλο κύκλο που οδηγεί στην κατάθλιψη. (Πηγή: iatronet.gr)
    ΑΠΟ ΤΟ ΣΚΟΤΑΔΙ ΣΤΟ ΦΩΣ
    Το κακό που μπορεί να κάνει κάποιος στον εαυτό του έχει ένα συγκεκριμένο όριο, χρειάζεται μία ασπίδα για να προστατευτεί. Μέσα από την ανταμοιβή ένας απαισιόδοξος άνθρωπος θα αρχίσει να γίνεται ολοένα και σταθερά αισιόδοξος. Στην παιδική ηλικία όταν ένα παιδί δέχεται συνεχόμενα τιμωριτικές συμπεριφορές μεγαλώνοντας θα νιώθει ότι το αγαπούν τιμωρώντας το, οπότε το ίδιο θα νιώθει συνεχώς ενοχοποιημένο. Στην ενήλικη ζωή όμως οι ερμηνείες μεταλλάσσονται και δημιουργείται μία εσώτερη πάλη του παιδιού με τον ενήλικα. Χωρίς άμυνες, δισταγμούς και κρυφές πράξεις μπορεί κάποιος να ανοιχτεί στον ομήλικο του μόνο όταν έχει την πλήρη κατοχή της αυτογνωσίας του, ξέρεις ποιος είναι, τι συνδέσεις είχε κάνει με το παρελθόν του, ή ποιος νόμιζε ότι μπορεί να είναι. Πίσω από ένα άνθρωπο που διεκδικεί μέσα από την πάλη και την ένταση, βρίσκεται ένας ανοριοθέτητος άνθρωπος γεμάτος ανασφάλειες, φόβους και τρομαγμένες εσωτερικές σκέψεις, μόνο που εμείς οι άλλοι δεν θα δούμε αυτή την εικόνα εύκολα, μόνο όταν εκείνος θέλει να το αυτοαποκαλύψει και δεν χρειάζεται να γίνει με τα λόγια αρκεί η στάση του, η αλλαγή πάντα ξεχώριζε εξάλλου.
Ακούγοντας τις ανάγκες του εαυτού ο καθένας αρχίζει να μαθαίνει να συντονίζεται με ότι υπάρχει γύρω του όχι όμως απειλητικά αυτή την φορά, αλλά ισότιμα και ήρεμα, αισιόδοξα και θετικά, ρεαλιστικά και με ειλικρίνεια. Από την παιδική ηλικία συγχρονιζόμαστε να ακούμε και υπακούμε στις φωνές των μεγαλύτερων μας, καθοδηγούμαστε, χρειάζεται όμως να έρθει και εκείνη η δημιουργική φάση όπου αυτές οι «άλλες φωνές» να συγκοτάρονται με τις δικές μας και να γίνονται επιλογή όχι φόβος. Ο εαυτός χρειάζεται να τροφοδοτηθεί από ενθάρρυνση, δυσκολευόμαστε να πούμε ευχαριστώ και να δεχτούμε την καλοπροαίρετη κουβέντα του άλλου, κάποιοι μάλιστα αναρωτιούνται αν τους «δουλεύουν»!!! Στην δυσκολία να ακουστούν οι ανάγκες χάνεται και η δύναμη της φωνής και της ύπαρξης και τότε επέρχεται η αδυναμία και η παραίτηση λέμε συνεχώς «έλα μωρέ δεν πειράζει», δεν δίνουμε δεύτερες ή και τρίτες ευκαιρίες όχι σε κάποιον άλλον αλλά στον εαυτό μας να αναδείξουμε εκείνο που αξίζει να φανεί και να ξεχωρίσει.
    Για τους ανθρώπους εκείνους που μέλημα της ζωής τους είναι να αυτοκαταστρέφονται χωρίς να κατανοούν γιατί το κάνουν η ψυχοθεραπεία είναι ένας αρκετά σημαντικός τρόπος κάποιος να αρχίζει να χωρίζει από την αυτοκαταστροφική του ασφάλεια. Η καθοδήγηση προς την βοήθεια του εαυτού πολλές φορές είναι αρκετά δύσκολη διότι τα ισχυρά οδοφράγματα που κάποιοι «σημαντικοί άλλοι» έχουν στήσει δυσκολεύουν το άτομο να τα αποχωριστεί γιατί και εκείνος με τον καιρό συνέχιζε εκείνο που οι άλλοι είχαν αρχίσει. Η μετάθεση τους χρειάζεται χρόνο, πίστη και δυνατή θέληση. «Βγαίνοντας από την αρνητικότητα μπαίνεις στην πραγματική εικόνα της ζωής, την ατομικά ρεαλιστική πλευρά της»

«ΌΤΑΝ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΕΝΑΙ «ΕΜΠΟΔΙΟ» ΣΕ ΜΙΑ ΣΧΕΣΗ!!!»

    Ακούγοντας την έννοια «ανεπιθύμητα παιδιά» αναρωτιέμαι τι ωθεί τους ανθρώπους να νιώθουν έτσι ή τι κρύβεται πίσω από αυτό το συναίσθημα που πολλές φορές «πνίγει» και συστήνονται με την έννοια «ανεπιθύμητα» ή και «ανεπιθύμητοι»!!! Υπάρχουν ζευγάρια-γονείς που θυμώνουν όταν ακούν από άλλους ανθρώπους ότι ένα παιδί είναι εμπόδιο στην σχέση, ή τι «κάνουμε τώρα με τον ερχομό του;;». Δεν χρειάζεται να αποτελεί κανόνα οι άνθρωποι να γίνονται γονείς όταν προκύπτει μία εγκυμοσύνη σε περίοδο που η ετοιμότητα τους δεν είναι εφικτή. Ή ακόμα και όταν σε μία σχέση ο ένας από τους δύο έχει ήδη ένα παιδί από έναν άλλο γάμο ή δεσμό. Εδώ θα αναφερθούμε στο κομμάτι που ένα παιδί έρχεται στην ζωή παρ’ όλα αυτά όμως υπάρχει ένας εσωτερικός θυμός από την γονεϊκή πλευρά, πως αυτό μεταφέρεται ασυνείδητα στο μεγάλωμα και στην εξέλιξη του παιδιού. Η δεύτερη αναφορά θα γίνει όταν σε μία σχέση υπάρχει από τον έναν ή και από τους δύο παιδιά άλλων γάμων ή σχέσεων.
    Εκφράσεις όπως «Εγώ δεν ήθελα.... ο πατέρας σου επέμενε να σε κρατήσουμε», «από τότε που γεννήθηκες η ζωή μου πηγαίνει όλο και πιο πίσω» ή «Έχω στερηθεί τα πάντα για σένα, από τότε που σ’ είχα στην κοιλιά μου», «εγώ δεν έζησα την ζωή μου για χάρη σου......!!!», είναι σύνηθες. Υπάρχουν αρκετές εκφράσεις που «κλειδώνουν» την ζωή και την εξέλιξη ενός ατόμου ακόμα και σ’ όλη την πορεία της ενήλικης ζωής του. Ακόμη και οι γυναίκες που εγκυμονούν αλλά νιώθουν μη-έτοιμες για αυτή τη νέα τους πραγματικότητα ο φόβος και το άγχος –κυρίως- επικρατεί τότε και η κύηση τους, επιφέρει προβλήματα. Υπάρχει μία συσωρευμένη κούραση και παραίτηση. Εκτός από τους σημαντικούς - βιολογικούς λόγους οι ψυχολογικοί καθορίζουν όλη την πορεία μιας εγκυμοσύνης αλλά και τι θέση κρατά η νέα μητέρα. Άλλες πάλι (γυναίκες) ανθυποβάλουν την θέση τους και η κύηση διακόπτεται, άλλες πάλι έχουν στην διάθεση τους 8-9 μήνες να «προετοιμαστούν» στην θέση και στον ρόλο αυτό και να δουν τι σημασία έχει για τις ίδιες η επιλογή τους αυτή.
    Οι οικογενειακοί –συστημικοί Ψυχοθεραπευτές παίρνοντας από έναν ενδιαφερόμενο ένα γενεαλογικό δέντρο ή γεννεόγραμμα υπολογίζουν εκτός από τα μέλη που είναι εν’ ζωή και τα μωρά που δεν είναι πλέον ή που δεν γεννήθηκαν ποτέ εξαιτίας κάποιας αποβολής ή έκτρωσης. Τα παιδιά που δεν γεννήθηκαν έχουν άμεση σχέση μ’ εκείνα που ήρθαν στην ζωή μετά από μία άμβλωση. Ή ακόμα και η σημασία για τον γονιό να μην κρατήσει στην συγκεκριμένη φάση εκείνο το μωρό. Όταν κάποιο «χάνεται» το αμέσως επόμενο παίρνει τον τίτλο του «ευνοημένου» παιδιού. Άρα λοιπόν, για πολλούς μία «ανεπιθύμητη» εγκυμοσύνη είναι λύτρωση στην συγκεκριμένη φάση από το να το φέρουν στην ζωή....και μετά τι επικρατεί.....;;!!!
    Ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη!

    Είναι δίλλημα για αρκετούς νέους συντρόφους αν θα κρατήσουν το μωρό που κυοφορεί η κοπέλα. Οι ηθικοί, κοινωνικοί αλλά και θρησκευτικοί λόγοι πάλονται μέσα στον ενδιαφερόμενο και συνήθως δεν επικρατεί η συναισθηματική ετοιμότητα εκείνης της στιγμής. Σημαντικό ρόλο έχουν οι ενοχές για τα άτομα αυτά «ναι αλλά αν δεν το κρατήσω, ο Θεός μετά όταν θα θέλω θα με τιμωρήσει;;». Είναι από τις ποιο δύσκολες περιόδους κυρίως της γυναίκας. Ακόμα και ζευγάρια που θέλουν πολύ να προχωρήσουν σ’΄αυτό το βήμα, εκείνη την στιγμή δειλιάζουν-κομπιάζουν οι προσωπικές ανασφάλειες έχουν στήσει ήδη τον χορό τους.

    Τα ερωτήματα που γεννιούνται στο σημείο αυτό, είναι πολλά και κάθε φορά αφορούν και τους δύο:

-Πόσο έτοιμοι είμαστε και οι δύο για ένα τέτοιο βήμα;
-Τι γίνεται στην περίπτωση που ο ένας εκ των δύο είναι ανένδοτος να μπει σε γονεικό ρόλο;
-Πρέπει η επιλογή της απόκτησης παιδιού να είναι επιλογή μόνο του ενός;
-Τι ρόλο παίζει η κοινωνία, η οικογένεια και η θρησκεία στην λήψη της καλύτερης για μας απόφασης;
-Πόσο κλονίζει τη σχέση του ζευγαριού μια τέτοια διαφωνία;
-Πως μεγαλώνει ένα παιδί χωρίς πατέρα;
-Τι θα πρέπει να γνωρίζει το παιδί και τι όχι;
-Πρέπει να υπάρξει νομική αντιδικία για το συμφέρον του παιδιού;

    Γυναίκες που «επιλέγουν» την μέθοδο της άμβλωσης
    Σύμφωνα με στοιχεία της Εταιρείας Οικογενειακού Προγραμματισμού , τα οποία δόθηκαν στη δημοσιότητα το Φεβρουάριο του 2000, κάθε χρόνο πραγματοποιούνται στην Ελλάδα 100.000 έως 120.000 εκτρώσεις. Αυτός ο αριθμός ισοδυναμεί με τις ετήσιες γεννήσεις και δίνει στη χώρα μας μια θλιβερή πρωτιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.Είναι κοινό μυστικό ότι πoλλές Ελληνίδες αντιμετωπίζουν την άμβλωση ως μέθοδο οικογενειακού προγραμματισμού, προφανώς επειδή έχουν ελλιπή ή λανθασμένη πληροφόρηση για την αντισύλληψη. Η άποψη αυτή ενισχύεται από ανώνυμα ερωτηματολόγια τα οποία συμπλήρωσαν έφηβες που προσήλθαν το 1998 στη Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών που εδρεύει στο Αρεταίειο. Από αυτά προκύπτει ότι ένα στα τρία κορίτσια ηλικίας 14 έως 19 ετών έχει κάνει έκτρωση.

    Η επέμβαση και το νομικό πλαίσιο

    Στην Ελλάδα οι αμβλώσεις νομιμοποιήθηκαν με το νόμο 1609/86. Αυτό σημαίνει ότι μια γυναίκα μπορεί να κάνει έκτρωση μέχρι και την 12η εβδομάδα, εφόσον συντρέχουν λόγοι και εξεταστεί από επιτροπή. Αυτό αναφέρει το γράμμα του νόμου. Ωστόσο, η εξέταση από επιτροπή δεν είναι απαραίτητη στην περίπτωση που η ενδιαφερόμενη απευθυνθεί σε κάποιο ιδιωτικό κέντρο.
    Στην περίπτωση πολλών αμβλώσεων, ενδέχεται να μη διεξαχθεί ομαλά ή να μην ολοκληρωθεί η εγκυμοσύνη όταν η γυναίκα αποφασίσει ότι θέλει να αποκτήσει παιδί. Σε ό,τι αφορά τις ψυχολογικές επιπτώσεις που μπορεί να προκαλέσει μια έκτρωση, τις πρώτες ημέρες μετά την επέμβαση η γυναίκα νιώθει αμηχανία και συνήθως έρχεται αντιμέτωπη με ηθικά διλήμματα. Η μετατραυματική περίοδος διαρκεί συνήθως έξι μήνες. Σε ποσοστό 1% η άμβλωση θεωρείται μια πολύ τραυματική εμπειρία που επηρεάζει το άτομο για πολύ καιρό. (Βούρτση)

    Πως ο φόβος μπορεί να γίνει επιθυμία

    Τις περισσότερες φορές ο ερχομός ενός παιδιού δεν βρίσκει πάντοτε και τους γονείς έτοιμους και πιστά εκπαιδευμένους στον νέο τους ρόλο. Οι αγωνίες τους είναι έντονες πολλές φορές περνούν από το μυαλό τους ακόμα και αρνητικές σκέψεις και κάποιοι δεν διστάζουν φανερά να εκδηλώσουν και την έντονη τους άρνηση. Για κάποιους ενήλικες είναι πρόκληση να αντιμετωπίσουν τις υπάρχουσες φοβίες που γεννήθηκαν μ’ αφορμή τον ερχομό του παιδιού τους, για άλλους πάλι μία αποφυγή με το ενήλικο κομμάτι των ευθηνών και προτεραιοτήτων. Ακούγεται συχνά ότι κυρίως κάποιοι άντρες επιθυμούν με την σύντροφο τους να είναι μαζί, για πολλά-πολλά χρόνια, να πορεύονται και στα πρώτα αποτελέσματα ότι η γυναίκα είναι έγκυος, να διστάζουν, να σαστίζουν και η συμπεριφορά τους να μεταλλάσσεται. Είναι άραγε ο φόβος της ανεπάρκειας ή το περιβόητο σύνδρομο του «πήτερ Παν», που βρίσκει τα περισσότερα αγόρια να επιθυμούν να μένουν σ’ αυτό τον ρόλο και να αποφεύγουν διακαώς τον ρόλο του «άντρα».;; Πολλές φορές η Συμβουλευτική Ψυχολογία «βοηθάει» τα ζευγάρια –που το θέλουν βέβαια- να βγαίνουν νικηφόρα από τον λαβύρινθο των αγωνιών και της αναποφασιστικότητας. Όταν ακολουθεί επεξεργασία του εσώτερου ψυχισμού ο καθείς έρχεται αντιμέτωπος με τις προσωπικές ανωριμότητες του και ο δρόμος προς την συνειδητοποίηση είναι πλέον εφικτός. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι ο δρόμος είναι για όλους ο ίδιος, υπάρχουν άνθρωποι δηλαδή που η συνειδητή τους επιλογή είναι να μην γίνουν, ακόμα και ποτέ γονείς. Είναι εντάξει μ’ αυτό συνειδητά πλέον έπειτα από τέτοιου είδους εσώτερες αναζητήσεις. (Χουρδάκη Μ. 1992)
    Το ενδιαφέρον για ένα παιδί είναι συνεχόμενο και ενεργό σ’ ολόκληρη την ζωή ενός ενήλικα. Σε άλλους γίνεται πιο φανερά ενώ σε κάποιους όχι τόσο. Ανάλογα με την προσωπική φάση του καθενός, είτε ως σεξουαλική διαπαιδαγώγηση, είτε ως προστασία της εγκυμοσύνης και άλλοτε ως οικογενειακός προγραμματισμός για την φροντίδα της ανατροφής ενός παιδιού. Οι άνθρωποι εκείνοι που καλούνται να υποδεχτούν το μωρό τους είναι υπεύθυνοι για την αγωγή του, για την εξελικτική ψυχολογία του. Συγκεκριμένα οι αρχικοί ρόλοι τους είναι: -η κάλυψη των βασικών βιολογικών τους αναγκών. Μ’ αυτό τον τρόπο διασφαλίζεται η σωματική ακεραιότητα. –φροντίδα για την προαγωγή της γλωσσικής τους έκφρασης, αλληλεπίδραση με το περιβάλλον, κανόνες συμπεριφοράς, θετική στάση προς το κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον. –φροντίδα για την συγκρότηση της προσωπικότητας του παιδιού. –ακαδημαϊκές γνώσεις, επαγγελματικά εφόδια επαγγελματικών δεξιοτήτων όπου είναι απαραίτητες για την μελλοντική κοινωνική και εργασιακή καταξίωση. Αυτοί είναι κάποιοι από τους «κανόνες», που ένας νέος γονιός γνωρίζει και οφείλει να δώσει απλόχερα στην νέα ύπαρξη της ζωής του.

    Φταίει ο ερχομός ενός μωρού για την απομάκρυνση του ζευγαριού;;

    Όχι πια σύζυγοι κι εραστές. Μόνο φίλοι και γονείς; Ή κάπως έτσι!! Από τότε που ο μικρός σίφουνας εισέβαλε στο σπιτικό σας, µε γέλια και µε κλάματα, η ερωτική σας ζωή άλλαξε ριζικά. Συμβαίνει σε πολλά ζευγάρια που αποκτούν παιδί, μετά τη γέννηση του µωρού, η ερωτική, σεξουαλική ζωή να τοποθετείτε στην άκρη. Εξακολουθείτε να αγαπιέστε, αλλά οι στιγμές χαλαρότητας, φαίνεται να έχουν περάσει ανεπιστρεπτί. Το ζευγάρι θυμώνει και ο ένας ξεσπά στον άλλον, δεν παραδέχονται τι είναι εκείνο που τους φταίει. «Ενώ πολλά ζευγάρια πιστεύουν πως ο ερχομός του παιδιού θα φέρει μεγαλύτερη εγγύτητα στο ζευγάρι, οι έρευνες δείχνουν ότι µειώνεται η ικανοποίηση από τη σχέση και αυξάνονται οι εντάσεις μετά τον ερχομό του παιδιού». (Κυρανά Ε) «Ενώ το 68% των γυναικών που δεν έχουν παιδί δηλώνουν ικανοποιημένες από τη σχέση τους, το αντίστοιχο ποσοστό, όταν υπάρχει παιδί, είναι µόνο 38%. Η μείωση στην ικανοποίηση από τη σχέση εμφανίζεται στις γυναίκες συνήθως κατά τον πρώτο χρόνο, ενώ στους άνδρες κατά τον 2ο χρόνο του παιδιού. Ωστόσο, δεν επιβαρύνεται η σχέση όλων των ζευγαριών. Εκτιμάται πως το 18-30% των ζευγαριών βιώνουν καλύτερη ποιότητα στη σχέση µε τον ερχομό του παιδιού». Πολλές μελέτες διεθνώς έχουν δείξει μείωση στην ποιότητα της σχέσης του ζευγαριού συνήθως 3 µήνες μετά την γέννα. Σε µελέτη στη Μ. Βρετανία (2000) το ποσοστό των ανθρώπων που αξιολόγησε τη ποιότητα της σχέσης του ως «κακή» ή «όχι πολύ καλή» αυξήθηκε από 1% πριν από τη γέννα σε 20% οκτώ µήνες μετά. «Παράγοντες που σχετίζονται µε το αν θα µειωθεί η ποιότητα της σχέσης του ζευγαριού είναι κυρίως η ποιότητα της σχέσης πριν την εγκυμοσύνη».

    Μικρές καθημερινές πραγματικότητες

    «Τώρα πια τηλεφωνώ στον Αντώνη µόνο για να του υπενθυμίσω να πάρει γιαουρτάκια από το σούπερ μάρκετ ή για να του πω το τελευταίο ‘κατόρθωμα’ της μικρής», παραδέχεται η Μ, μητέρα της 13 μηνών Ιωάννας. «Τα τηλεφωνήματα έτσι απλά για να τον ακούσω έχουν πια περάσει στην εποχή προ µωρού! Πού χρόνος και διάθεση για τέτοια τώρα; Γυρίζω πτώμα κάθε βράδυ από το γραφείο καθώς πρέπει να αποδείξω ότι δεν άλλαξε τίποτε τώρα µε το παιδί. Όταν πια η μικρή δεήσει να κοιμηθεί, περασμένες δύο-γιατί είναι και πολύ δύσκολη στον ύπνο- εγώ το μόνο που θέλω είναι να πέσω στην αγκαλιά του Μορφέα». Όπως λέει χαρακτηριστικά η Μ, «όταν έχεις φτάσει πια στα όριά σου, δεν υπάρχει τίποτα καλύτερο από έναν καλό ύπνο. Άλλωστε, όταν κοιτάζω τον εαυτό µου στον καθρέπτη, δεν καταλαβαίνω πώς και µε βρίσκει ακόμα ελκυστική. Εγώ βλέπω ένα αρχαίο σύμβολο µητρότητας, συµπεριλαµβανοµένης μπόλικης κυτταρίτιδας και δέκα παραπανίσιων κιλών από την εγκυμοσύνη. Σε σύγκριση µε πριν το παιδί, η ερωτική µου επιθυμία είναι πολύ πιο πεσμένη, για να μην πω στο ναδίρ».

    Πως αισθάνεται ο άντρας

    Ο σύντροφος µε τη μεγαλύτερη σεξουαλική επιθυμία συχνά νιώθει ανεπιθύμητος, αισθάνεται απόρριψη και κάποιες φορές, απόγνωση. Αυτά τα συναισθήματα μπορεί να τον κάνουν να ζητάει περισσότερο επιτακτικά ή επίμονα τη σεξουαλική επαφή. Αυτό όμως δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο, διότι το άτομο µε τη λιγότερη επιθυμία νιώθει πίεση να κάνει κάτι που δεν επιθυμεί. «Σε βάθος χρόνου, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε µεγαλύτερη αίσθηση πίεσης, θυμό ή απόσυρση και σε μεγαλύτερη µείωση της σεξουαλικής επιθυμίας. Συνέπεια, όχι µόνο η μείωση των σεξουαλικών επαφών, αλλά και μείωση ή απουσία άλλων µορφών ερωτικής έκφρασης. Η έλλειψη σεξουαλικής εγγύτητας κάποιες φορές δημιουργεί και συναισθηματική απομάκρυνση στη σχέση ή συναισθήματα θυμού και στεναχώριας» (Κληρονόμου Ζ.)

    Πώς να αποκαταστήσετε την ερωτική σχέση μετά την γέννηση του µωρού

• Επικοινωνήστε. Μέσα από την ειλικρινή επικοινωνία σε κλίμα ασφάλειας και αποδοχής, μπορεί να στηρίξει ο ένας τον άλλον και από κοινού να βρουν τρόπους διαχείρισης προβλημάτων που συντελούν στη σεξουαλική απομάκρυνση.
• Μην πιέζετε. Είναι σημαντικό να μην ασκείται πίεση στον σύντροφο µε τη µικρότερη επιθυμία για να συµµετέχει σε σεξουαλική επαφή, είναι εξίσου σημαντικό να λαμβάνει σεξουαλική ικανοποίηση αυτός µε τη μεγαλύτερη επιθυμία.
• Ρυθμίστε τον ύπνο του παιδιού Ωστε να κοιμάται µόνο του στο δωμάτιο του, όλη τη νύχτα.
• Ζητήστε βοήθεια από ειδικούς. Θα μάθετε τρόπους ώστε να μπορείτε να διαχειρίζεστε τα προβλήματα και να απολαμβάνετε τη σχέση και τη σεξουαλική σας ζωή.

    Το προχώρημα σε μία νέα σχέση
Παιδιά από προηγούμενο γάμο

    Ο τρόπος της γνωριμίας με το παιδί καθορίζεται από το είδος της σχέσης. Δεν υπάρχει κατάλληλη ηλικία του παιδιού μας για να κάνουμε μια νέα σχέση ή να γίνει η γνωριμία με αυτή. Αλλά βέβαια θα λάβουμε υπόψη το αναπτυξιακό στάδιο του παιδιού όταν συζητάμε μαζί του. Αν η σχέση μας έχει ήδη γίνει σοβαρή, χρειάζεται να μιλήσουμε στο παιδί για αυτή τη σχέση, προτού γίνει η γνωριμία. Σε αυτή την περίπτωση, μπορούμε μετά να οργανώσουμε μια κοινή δραστηριότητα, ώστε να γνωριστούμε όλοι μαζί και από κοντά. Αποφεύγουμε επίσης να παρουσιάσουμε το νέο μας σύντροφο γενικά κι αόριστα σαν ‘φίλο’, στο πλαίσιο μιας π.χ. μεγάλης συγκέντρωσης, Οφείλει ο γονιός να ενημερώσει κατ’ ιδίαν το/α παιδί/α του για την συνάντηση αυτή. Όσο πιο μικρή είναι η ηλικία ενός παιδιού τόσο πιο προσεχτική είναι να γίνει αυτή η γνωριμία. Το νέο αυτό πρόσωπο δεν αντικαθιστά τον γονιό. Όσο απενεχοποιημένος είναι ο γονιός τόσο πιο άνετα θα νιώθει και το παιδί μ’ αυτή την γνωριμία. Υπάρχουν παιδιά ιδίως μεγαλύτερης ηλικίας που έχουν την ανάγκη να «τεστάρουν» τον νέο σύντροφο του γονιού. Αυτό μπορεί να επιφέρει θυμό και εκνευρισμό στο ενήλικο άτομο και να νιώθει μόνο και χωρίς συμμαχία. Σε κάθε περίπτωση η προσέγγιση αυτή είναι ξεχωριστή και ατομική και δεν χωρούν γενικευμένες έννοιες και συμβουλές. Είναι προτιμότερο οι αρχικές εκδηλωτικές διαχύσεις μπροστά στο παιδί να αποφεύγονται.
    Δεν υπάρχει κατάλληλος ‘χρόνος’ που πρέπει να μεσολαβήσει πριν γνωρίσουμε στο παιδί τη σχέση μας. Ανάλογα με τα άτομα και το είδος της σχέσης, μπορεί να είναι από εβδομάδες μέχρι και χρόνια. Δεν βλάπτει όμως να προσπαθήσουμε να μην είμαστε βιαστικοί. Καλό είναι πρώτα να βεβαιωθούμε ότι η σχέση αυτή είναι σημαντική για εμάς. Επίσης, καλό είναι ο νέος σύντροφος να έχει εκφράσει μόνος την επιθυμία να γνωρίσει το παιδί μας. Δεν χρειάζεται το παιδί να γνωρίζει κάθε νέα μας σχέση. Εμείς χρειάζεται να ξέρουμε τις απόψεις του νέου συντρόφου για τα παιδιά, την οικογένεια, το γονεϊκό ρόλο, τις σχέσεις κλπ, προτού προχωρήσουμε σε γνωριμία του παιδιού μας μαζί του/της. Καθώς και να λάβουμε υπόψη την προσωπικότητα του παιδιού μας. Αποφεύγουμε, να μιλήσουμε για πολύ προσωπικές σχέσεις, συναισθήματα, συνήθειες του παιδιού. Αν το παιδί νιώθει άνετα στην πορεία της γνωριμίας μπορεί να κάνει το ίδιο τέτοιες εκμυστηρεύσεις. Η σκέψη για ένα νέο προχώρημα έπειτα από ένα διαζύγιο ή διακοπή μιας σχέσης συνήθως προκαλεί φόβο, συνήθως καραδοκεί μία συστολή στην επανάληψη μιας αποτυχίας. Όταν η νέα γνωριμία προχωρήσει σε σχέση τότε τα άτομα είναι να ξεκαθαρίζουν ανοιχτά και με ειλικρίνεια την νέα τους αυτή σχέση στο παιδί. Αρκετές ερωτήσεις υπάρχουν στο νου όπως, πως θα το πάρει το παιδί, αν είναι σωστό να του το πουν ακόμη.....πως θα εξελιχθεί η νέα συμβίωση. Τα προχωρήματα χωρίς προβληματισμούς δεν υπάρχει, ο καθένας οφείλει κυρίως στον εαυτό του να συνεχίσει την πορεία της ζωής του. Τα παιδιά από τον προηγούμενο γάμο αντιμετωπίζουν δυσκολίες και οι γονείς είναι να παρατηρούν και να σέβονται αυτή τους την δυσκολία της νέας πραγματικότητας. Μία νέα σχέση ή ένας δεύτερος γάμος είναι μία δύσκολη κατάσταση που είναι να αντιμετωπίσουν τα παιδιά έπειτα από εκείνη του διαζυγίου των γονιών του. Αυτή η αλλαγή για όλους έχει ένα ρίσκο για τα παιδιά αλλά και για τους νέους συντρόφους. (Καππάτου Α. 1999)

    Όταν οι γονείς ξαναπαντρεύονται (τι να δίνεται προσοχή):

1. Το παιδί νιώσει τον γάμο ως απειλή.
2. Αισθανθεί ανταγωνιστικά προς τον σύντροφο του πατέρα ή της μητέρας του, προσπαθώντας να διεκδικήσει την αγάπη του γονιού του.
3. Παύει να διατηρεί την ενδόμυχη ελπίδα που έτρεφε μετά τον χωρισμό των γονιών του ότι κάποια στιγμή θα γίνει επανασύνδεση.
Τι θα μπορούσε να κάνει ο νέος σύντροφος:
1. Ο νέος σύντροφος επωμίζεται ένα δύσκολο ρόλο πρέπει να αντιμετωπίσει την επιφυλακτικότητα του παιδιού.
2. Όταν το νέο ζευγάρι αποκτήσει παιδί πολύ άμεσα οι δυσκολίες μπορεί και να μην λείψουν, οι ισορροπίες είναι πολύ λεπτές, χρειάζεται προσοχή και ωριμότητα για να μην πληγωθεί το παιδί. (Καππάτου Α. 1999)

    Τι είναι χρήσιμο να αποφευχθεί:

1. Να είναι ιδιαίτερα επιεικής με το παιδί του συντρόφου τους..
2. Να παρεμποδίζουν την σχέση του παιδιού με το φυσικό γονιό.
3. Να αλλάζουν συμπεριφορά όταν αποκτούν δικό τους παιδί.
4. Να λένε: «αν ήμουν η μητέρα σου ή ο πατέρας σου θα έκανα αυτό, ή θα το έκανα αλλιώς...»
5. Να συγκρίνουν την συμπεριφορά του ή τις επιδόσεις του στο σχολείο με εκείνες του δικού τους παιδιού.

Ποιος είναι αυτός ο θάνατος, μαμά;

    Ημερίδα από την παιδαγωγική σχολή του ΑΠΘ

Πηγή από ηλεκτρονική εφημερίδα newsbeast.gr

    «Η αντιμετώπιση των απωλειών στη ζωή των παιδιών» είναι το θέμα ημερίδας που διοργανώνει το ΑΠΘ στις 10 Μαΐου επιχειρώντας να δώσει απαντήσεις σε ερωτήματα όπως «Πώς διαχειρίζεται ένα παιδί τον θάνατο και πώς μπορούμε να το βοηθήσουμε;», «Ποιος είναι ο ρόλος του εκπαιδευτικού στη διαχείριση πένθους των παιδιών στο σχολικό πλαίσιο;».

    Τα μικρότερα παιδιά δεν αντιλαμβάνονται την καθολικότητα του θανάτου και θεωρούν ότι μπορούν να υπάρξουν εξαιρέσεις. Επίσης, δεν κατανοούν ότι ο θάνατος δεν είναι αναστρέψιμος και αποδίδουν ζωή στους νεκρούς, τονίζει στην εισήγησή της αναπληρώτριας καθηγήτριας στο Τμήμα Ψυχολογίας του ΑΠΘ Ζαΐρας Παπαληγούρα, Ωστόσο, η μη ενήλικη κατανόηση της έννοιας του θανάτου δεν σημαίνει ότι τα μικρά παιδιά δεν υποφέρουν όταν έρχονται αντιμέτωπα με μια απώλεια ενός σημαντικού για εκείνους ανθρώπου, τονίζει.

    Συχνά ένα παιδί φαίνεται να μην έχει τραυματιστεί από το συμβάν συνεχίζοντας τη ζωή του όπως και πριν. Αυτό εφησυχάζει τόσο τους εκπαιδευτικούς όσο και την οικογένεια του παιδιού που πιστεύουν ότι «είναι μικρό και θα ξεχάσει», λέει η Τάνια Αναγνωστοπούλου, Ph. D., πρόεδρος του Ινστιτούτου Ψυχολογίας και Υγείας. «Η κλινική εμπειρία δείχνει ότι αυτό το παιδί, σαν ενήλικας πια, θα αντιμετωπίσει πολλά προβλήματα με άγχος, κατάθλιψη και άλλες καταστάσεις της ζωής. Όταν πλέον θα αναζητήσει βοήθεια, θα χρειαστούν πολλά χρόνια δουλειάς και μεγάλη προσπάθεια για να βρει την συναισθηματική ισορροπία που χρειάζεται» εξηγεί.